ชื่ออื่น ๆ : ส้มมวง (ภาคใต้), ชะมวง (ไทยกลางและตะวันออก)
ชื่อสามัญ : Cowa
ชื่อวิทยาศาสตร์ : Garcinia cowa Roxb.
วงศ์ : GUTTTIFERACEAE
ลักษณะทั่วไป :
- ต้น : เป็นพรรณไม้ยืนต้นมีขนาดย่อมจนถึงขนาดกลาง
- ใบ : จะมีลักษณะแข็งและยาวหนา คล้ายกับใบมะดัน
- ดอก : ดอกนั้นเล็ก กลีบดอกจะแข็งเช่นมะดันสีนวลเหลือง และมีกลิ่นหอม ดอกจะดกมาก ใหญ่ประมาณ 10-15 มม.
การขยายพันธุ์ : โดยการใช้เมล็ด
ส่วนที่ใช้ : ใบและผล ใช้เป็นยา
สรรพคุณ :
- ใบและดอก ใช้เป็นยาระบายท้อง รักษาโรคไข้กัดฟอกเสมหะ รักษาธาตุพิการ
- ใบอ่อนและผล ยังใช้ปรุงเป็นอาหารกิน จะมีรสเปรี้ยวคล้ายใบมะดัน ถ้ากินมาก ๆ จะทำให้ท้องระบายคล้ายดอกขี้เหล็ก
ถิ่นที่อยู่ : พรรณไม้นี้มักจะขึ้นตามป่าชื้นทางภาคใต้และภาคตะวันออก ทางภาคกลางก็มีปลูกกันบ้าง
อ้างอิง : พจนานุกรม สมุนไพรไทย ดร.วิทย์ เที่ยงบูรณธรรม